Arauco Tiene Una Pena
Arauco tiene una pena
Que no la puedo callar
Son injusticias de siglos
Que todos ven aplicar
Nadie le pone remedio
Pudiéndolo remediar
Levántate, huenchullán
Un día llega de lejos
Huescufe conquistador
Buscando montañas de oro
Que el indio nunca buscó
Al indio le basta el oro
Que le relumbra del Sol
Levántate, curimón
Entonces corre la sangre
No sabe el indio qué hacer
Le van a quitar su tierra
La tiene que defender
Arauco esta desolado
Y el afuerino de pie
Levántate, manquilef
Adónde se fue lautaro
Perdido en el cielo azul
Y el alma de galvarino
Se la llevó el viento sur
Por eso pasan llorando
Los cueros de su kultrún
Levántate, pues, callfull
Del año mil cuatrocientos
Que el indio afligido está
A la sombra de su ruca
Lo pueden ver lloriquear
Totora de cinco siglos
Nunca se habrá de secar
Levántate, quilaman
Ya rugen las votaciones
Se escuchan porno dejar
Pero el quejido del indio
¿Por qué no se escuchará?
Aunque resuene en la tumba
La voz de caupolicán
Pero ese tiempo a pasado
La Luna está en cantidad
Ya no son los españoles
Los que les hacen llorar
Hoy son los propio chilenos
Los que le quitan su pan
Levántate pailahuan
Ya no parecen manios
Ya no da fruta chingo
Seba a secar la araucaria
Ya no ve cuma el cedron
Porque al mapuche le clava
Del centro del corazón
Levántate curimon
Arauco Heeft Een Verdriet
Arauco heeft een verdriet
Dat ik niet kan verbergen
Het zijn onrechtvaardigheden van eeuwen
Die iedereen ziet gebeuren
Niemand biedt een oplossing
Terwijl het te verhelpen is
Sta op, huenchullán
Op een dag komt van ver
Huescufe de veroveraar
Op zoek naar bergen van goud
Die de indiaan nooit zocht
Voor de indiaan is het genoeg
Dat het schittert van de zon
Sta op, curimón
Dan stroomt het bloed
De indiaan weet niet wat te doen
Ze gaan zijn land afpakken
Hij moet het verdedigen
Arauco is verlaten
En de buitenstaander staat op
Sta op, manquilef
Waar is Lautaro gebleven?
Verdwenen in de blauwe lucht
En de ziel van Galvarino
Heeft de zuidelijke wind meegenomen
Daarom huilen ze voorbij
De huiden van zijn kultrún
Sta op, dus, callfull
Sinds het jaar veertienhonderd
Is de indiaan in de rouw
In de schaduw van zijn ruca
Kun je hem horen snikken
Totora van vijf eeuwen
Zal nooit opdrogen
Sta op, quilaman
De stemmen klinken al
Je hoort ze niet meer zwijgen
Maar de klacht van de indiaan
Waarom wordt die niet gehoord?
Ook al weerklinkt in het graf
De stem van Caupolicán
Maar die tijd is voorbij
De maan is overvloedig
Het zijn niet langer de Spanjaarden
Die hen laten huilen
Vandaag zijn het de eigen Chilenen
Die hun brood afpakken
Sta op, pailahuan
Ze lijken niet meer op manios
De chingo geeft geen vruchten meer
Seba om de araucaria te drogen
De cedron ziet geen cuma meer
Want de mapuche wordt doorboord
In het midden van zijn hart
Sta op, curimón