395px

El capitalismo

Fons Jansen

Het kapitalisme

Opa.

Zie je, daar heb je het gedonder in de glazen. Hoor ik stemmen.
Ja kindje

Vertel nog eens over het kapitalisme

Over het kapitalisme? En daar kom je nu mee aan? Dat is een tijd geleden.
Wat hebben we nu? 2090. Nou dan is het honderd jaar geleden dat het kapitalisme in elkaar lazerde.
Ik wil ervan vertellen, maar je gelooft je oren niet. Gelukkig heb ik van mijn opa een oude toverlantaarn geerfd en daar waren plaatjes bij en daar kon je precies op zien hoe het vroeger was. Wacht, opa pakt even de zwavelstokken, dan kan ik het olielampje aansteken. Even het plaatje tegen het licht houden anders loop je de kans dat je ondersteboven projekteert. Die kans is ongeveer vijftig procent.
Daar gaat-ie dan

Luister, luister lieve kinderen
Naar uw opa, oud doch kras
Hij vertelt u van de jaren
Toen het geld nog drijfveer was

Hij, die geld had, die was machtig
In zijn zaak of zijn bedrijf
Ja, toen was de gulden eigen
Lijk een soort van troetelschijf

Het produkt dat men er maakte
Was van alles nog het minst
Want het ging niet om de spullen
Het ging veeleer om de winst

Had geen mens die spullen nodig
Wijl men ze overbodig vond
Werd reklame ingeschakeld
En de verkoop steeg terstond

Maakte men dus veel reklame
Voor het een of ander spul
Nou, dan wist je automatisch
't Is of heel slecht of flauwe kul

Ja, de hebzucht was toen koning
Alles werd door geld bepaald
Je zult het niet willen geloven
Zelfs een balspel werd betaald

Kon men soms de winst vergroten
Door een arbeider te ontslaan
Te vervangen door machines
O, dan werd dat grif gedaan

Ja, men deed zijn werknemer
Als het kon in de W.W.
En haalde dan goedkope slaven
Rond de Middellandse Zee

Loon was toen een soort verliespost
Personeel noodzakelijk kwaad
Kijk, zo gaat dat als het enkel
Om steeds hogere winsten gaat

En dat geld ging dan op banken
En wat deed zo'n bank ermee
Grotere banken ervan bouwen
Groei was toen een dwang-idee

Medische verzorging was ook sterk
Afhankelijk van ping-ping
Armen kregen bij de tandarts
Een mindere behandeling

Ging een dokter toen verhuizen
Trok een ander in zijn tent
Moest die de praktijk betalen
Zoveel gulden per patient

Was er elders grote honger
En bij ons een overschot
Ging men echt niet samen delen
Liever mensen dan de prijs kapot

Ik zie ze nog de zee leegvissen
Tot geen vis meer overbleef
Alle vis geruild voor guldens
En de zee werd vies en leeg

Dus je snapt, dat kon niet doorgaan
Alle grondstof raakte op
En het kapitale stelsel
Raakte lelijk in het slop

In de negentiger jaren
Kwam dan ook de grote knal
Gelijk met Rusland en met China
Afgelopen, overal

Ieder land sloot gelijk zijn grenzen
En begon van voren af aan
Veeteelt, landbouw, ambacht
En... eigendom was van de baan

Kijk, en zo ontstond de wereld
Waarin jij bent grootgebracht
Zonder auto's, zonder welvaart
O, gelukkig nageslacht

El capitalismo

Abuelo.

Ves, ahí está el lío en el cristal. Escucho voces.
Sí, querido

Cuéntame de nuevo sobre el capitalismo

¿Sobre el capitalismo? ¿Y ahora vienes con eso? Eso fue hace tiempo.
¿Qué tenemos ahora? 2090. Entonces hace cien años que el capitalismo se derrumbó.
Quiero contarlo, pero no lo creerás. Afortunadamente, heredé de mi abuelo una vieja linterna mágica y había imágenes que mostraban exactamente cómo era antes. Espera, abuelo agarra las cerillas, así puedo encender la lámpara de aceite. Sostén la imagen contra la luz, de lo contrario corres el riesgo de proyectar al revés. Esa posibilidad es de aproximadamente cincuenta por ciento.
Ahí va

Escucha, escucha queridos niños
A tu abuelo, viejo pero astuto
Él te cuenta de los años
Cuando el dinero era la motivación

Él, que tenía dinero, era poderoso
En su negocio o empresa
Sí, entonces el dinero era propio
Como una especie de juguete favorito

El producto que se fabricaba
Era lo de menos
Porque no se trataba de las cosas
Sino más bien de las ganancias

Nadie necesitaba esas cosas
Pues las consideraban innecesarias
Se usaba la publicidad
Y las ventas aumentaban de inmediato

Si se hacía mucha publicidad
Para algo en particular
Bueno, entonces automáticamente sabías
Que era malo o una tontería

Sí, la avaricia era entonces reina
Todo estaba determinado por el dinero
No lo creerás
Incluso un juego de pelota se pagaba

A veces se podía aumentar las ganancias
Despidiendo a un trabajador
Reemplazándolo por máquinas
Oh, eso se hacía fácilmente

Sí, se despedía al empleado
Si era posible en el seguro de desempleo
Y luego se contrataban esclavos baratos
Alrededor del Mar Mediterráneo

El salario era entonces una especie de pérdida
El personal era un mal necesario
Mira, así es cuando se trata
Solo de obtener ganancias más altas

Y ese dinero iba a los bancos
Y ¿qué hacía un banco con él?
Construir bancos más grandes
El crecimiento era entonces una idea obsesiva

La atención médica también dependía
En gran medida del dinero
Los pobres recibían un tratamiento
Dental de menor calidad

Si un médico se mudaba
Otro ocupaba su lugar
Y debía pagar la práctica
Tantos pesos por paciente

Si había hambre en otro lugar
Y aquí había excedente
No se compartía
Preferían a las personas antes que bajar los precios

Todavía veo cómo vaciaban el mar
Hasta que no quedó ningún pez
Todo el pescado se cambió por pesos
Y el mar se volvió sucio y vacío

Así que entiendes, eso no podía continuar
Se agotaron todas las materias primas
Y el sistema capitalista
Cayó feamente

En los años noventa
Llegó el gran estallido
Junto con Rusia y China
Todo terminó, en todas partes

Cada país cerró sus fronteras
Y comenzó de nuevo
Ganadería, agricultura, artesanía
Y... la propiedad desapareció

Mira, así se creó el mundo
En el que has crecido
Sin autos, sin riqueza
Oh, afortunada descendencia

Escrita por: