Ballade van het wonderorgel

Ballad of the Wonder Organ

Ballade van het wonderorgel

If you get an old RotterdammerKrijg je een ouwe Rotterdammer
Once he starts talkingEenmaal aan de praat
Then you have a good chance of hearing the storyDan maak je 'n goeie kans op het verhaal
About the organ in that cinemaDat over 't orgel in die bios
On HoogstraatOp de Hoogstraat gaat
Almost everyone knows itDat kennen ze zo'n beetje allemaal
It was a wonderDat was een wonder
SpecialBijzonder

Two Jewish emigrantsTwee joodse landverhuizers
Worked on it for over a yearHebben ruim een jaar gebouwd
Before that thing made a sound, properlyVoordat dat ding geluid gaf, goed en wel
But then, you couldn't believe what you heardMaar toen,! Je wist niet wat je hoorde
You felt hot and coldJe werd warm en koud
You floated, you climaxed, got goosebumpsJe zweefde, je kwam klaar, kreeg kippevel

So sultry, so captivatingZo zwoel, zo dwepend
EnthrallingMeeslepend

Because that organ had a soulWant dat orgel had een ziel
That sang 'from thick wood, one saws planks'Die zong van-dik-hout-zaagt-men-planken
Tears came to your eyesTranen kreeg je in je ogen
And you didn't know if it cameEn je wist niet of het kwam
From cryingVan 't janken
From laughterVan de lach
Or sometimes from the feeling of the national anthemOf soms van het Wilhellemus-gevoel
But you knewMaar je wist
You would definitelyJij zou beslist
Give your lifeVoor elk mooi doel
For any noble causeJe leven geven
The organ resounded with heroism't Orgel galmde heldenmoed
Murder and fire and bloodMoord en brand en bloed

As hordes of uncultivatedAls horden ongecultiveerde
Indians gallopedIndianen galoppeerden
To hunt for Tom Mix's scalpOm te jagen op de scalp van Tom Mix
As Harry Piel dove into the bushes with Asta NielsenAls Harry Piel met Asta Nielsen in de struiken dook
You could hear that honeysuckle, and even smell itKon je die kamperfoelie horen, en nog ruiken ook
That organ stood for nothingDat orgel stond voor niks

The organ resounded with heroism't Orgel galmde heldenmoed
Love, sex, and bloodLiefde, seks en bloed

You got a jungle, where the wildJe kreeg een jungle, waar de wilde
Beasts roared, screeched, screamedBeesten brulden, krijsten, gilden
Mooed, hissed, chirped like hellLoeiden, sisten, kwinkeleerden als de hel
The Niagara Falls, the Orient ExpressDe Niagara waterval, de Orient Express
A battlefield from the World War and a jazz orchestraEen slagveld uit de Wereldoorlog en een jazz-orkes
A monastery carillonEen kloosterklokkenspel

The organ resounded with heroism't Orgel galmde heldenmoed
Piety, disasters, bloodVroomheid, rampen, bloed

A whole city in flamesEen hele stad in lichterlaaie
Seaside castles going to the sharksZeekastelen naar de haaien
Well, then the stops were pulled openNou, dan gingen de registers effen open
The flames shot out of your headDe vlammen sloegen uit je hoofd
And many a person sometimes believedEn menigeen heeft soms geloofd
That they had drowned themselves in 'On Hope of Blessings'Dat ie Op Hoop Van Zegen zelf was verzopen

The organ resounded with heroism't Orgel galmde heldenmoed
Murder and fire and bloodMoord en brand en bloed

Yet the worst horror filmToch kwam de ergste gruwelfilm
Did not come on the screen of the houseNiet op het doek van 't huis
From the magic lantern. No. That cameUit de toverlantaren. Nee. Die kwam
From a blue sky fullUit een blauwe lucht vol
Of bombers with a swastikaBommenwerpers met een hakenkruis
Straight down on the heart of RotterdamLoodrecht omlaag op 't hart van Rotterdam

That was condemnedDat was veroordeeld
As an exampleTot voorbeeld

First the explosionsEerst de ontploffingen
Then the fire - A hellish chaos of fireToen de brand - Een helse baaierd van vuur
The miller at Oostplein didDe molenaar aan het Oostplein deed
What they have been doing since the Middle AgesWat ze al sinds de middeleeuwen doen
In case of fireBij brandgevaar
Let the sails turnDe wieken laten draaien
Then the sparks blow awayDan waaien de vonken weg

His mill was sparedZijn molen bleef gespaard
But people, houses, churches, factoriesMaar mensen, woonhuizen, kerken, fabrieken
Shops, theatersWinkels, theaters
Don't have sailsHebben geen wieken

That cinema ignitedZo is die bioscoop ontvlamd
And slowly collapsedEn langzaam ingestort
Stage. Balcony. The walls. The ceilingToneel. Balkon. De muren. Het plafond
The wonder organ got the debrisHet wonderorgel kreeg de brokken
On its keyboardOp z'n toetsenbord
It groaned, audible outsideHet kermde, dat je 't buiten horen kon

ChillingHuiveringwekkend
AgonizingVerrekkend

Because that organ had a soulWant dat orgel had een ziel
That betrayed fear and terror and painDie angst en schrik en pijn verraadde
At first pianissimoEerst nog pianissimo
A prayer for mercyEen schietgebedje om genade
But with all the thunderMaar bij al 't gedonder
Of the bombsVan de bommen
This escaped GodIs dit God ontgaan
So no wonderDus geen wonder
That no pilotDat ook geen piloot
Understood itHet heeft verstaan
The helpless prayer was lostHet hulpeloos schietgebedje raakte zoek
And it turned into a curseEn het werd een vloek

In Oppert lay a boy very stillIn de Oppert lag een jongen heel stil
On the sidewalk of what had been his houseOp de stoep van wat zijn huis was geweest
His watch showed ten to half past oneZijn horloge stond op tien voor half twee
The moment of the first direct hitHet ogenblik van de eerste voltreffer
Who knows, he may have been luckier than hundreds of othersWie weet heeft hij meer geluk gehad dan honderden anderen
For whom death only became definitive hours laterVoor wie de dood uren later pas definitief werd

Your clothes flew outsideJe kleren vlogen buiten
From the heat to the flamesVan de hitte in de hens
In Pannekoekstraat a barkeeperIn de Pannekoekstraat deed een kastelein
Closed the hatch in front of the windowHet luik voor 't raam
By drunkenly babbling, prayingDoor dronken lallend, biddend
Sixty peopleZestig mensen
Until they were buried by the fireTot ze door het vuur bedolven zijn

Let's hopeLaten we hopen
Totally drunkStraalbezopen

Three maids from the Old Catholic ChurchDrie dienstmeisjes van de Oud-Katholieke Kerk
On Torenstraat thoughtAan de Torenstraat dachten
In the vault, you're safe from the bombsIn de kluis, daar zit je veilig voor de bommen
That was trueDat was waar
But with a collapsed church on topMaar met een ingestorte kerk eroverheen
You can't open the safe door afterwardsKrijg je achteraf de safe-deur niet meer open
And then came the fireEn vervolgens kwam de brand
When later the debris removers opened the vaultToen later puinruimers de kluis opentrokken
They found a melted mass at the bottomTroffen ze op de bodem 1 gesmolten massa aan

The man who left his familyDe man die 's ochtends
Safe and sound in the morningZijn gezin nog heelhuids achterliet
Found half of Jonker Fransstraat flattenedVond half zijn Jonker Fransstraat platgelegd
And roared at the skyEn brulde naar de lucht
'I damn well won't take this!'"Dit neemt ik godverdomme niet!"
Never has God's name been misusedNooit is Gods naam misbruikt
With such justificationMet zoveel recht

For such murdersVoor zulke moorden
There are no wordsBestaan geen woorden

At Douwe EgbertsBij Douwe Egberts
There was a warehouse full of coffee beansLag een pakhuis vol koffiebonen
They were roasted for the second timeDie werden voor de tweede keer gebrand
Then the extinguishing water came over themToen ging het bluswater eroverheen
Which boiledDat aan de kook raakte
That's why the city center smelled for daysZo komt het, dat de binnenstad dagenlang geurde
Not only of burning garbage dumpsNiet alleen naar brandende vuilnisbelten
But also poignantly cozy of a strong cup of comfortMaar ook schrijnend-gezellig naar een sterk bakkie troost
Bitter, meager comfortBittere, schrale troost

On Noordsingel the prison got a direct hitOp de Noordsingel kreeg de gevangenis een voltreffer
So they opened the doorsDus hebben ze de deuren opengezet
And in the old zooEn in de ouwe diergaarde
The bloodthirsty animals were shot deadZijn de bloeddorstige beesten doodgeschoten
And the remaining cages were openedEn de overige kooien opengezet
So monkeys and parrotsDus apen en papegaaien
In the trees along WestersingelIn de bomen langs de Westersingel
Kangaroos on KruiskadeKangoeroes op de Kruiskade
Ostriches in ZwaanshalsStruisvogels in 't Zwaanshals
Zwart JanstraatDe Zwart Janstraat

And in the brackishEn in het brakke
Canal along MolenwaterwegGrachtje langs de Molenwaterweg
A sea lion. And giraffes on HofpleinEen zeeleeuw. En giraffes op 't Hofplein
But the most treacherous animalsMaar de verraderlijkste beesten
Flew far away againVlogen alweer ver
Returning home to their dens in BerlinOp thuisreis naar hun holen bij Berlijn

To reportOm zich te melden
As heroesAls helden

In the empty cinemaIn de lege bioscoop
They heard the organ sighHeeft men het orgel horen zuchten
Fruitlessly it triedVruchteloos probeerde 't
With its kicking horsesMet z'n trappelende paarden
To fleeWeg te vluchten
Roaring it threwBrullend smeet het
Its whole waterfallHeel z'n waterval
Towards fire and flameNaar vuur en vlam
Dying, it thenStervend heeft het toen
Sounded the death knellDe doodsklok nog geluid
For RotterdamVoor Rotterdam
A false chord of heroismEen vals akkoord van heldenmoed
Murder and fire and bloodMoord en brand en bloed
And the wonder organ fell silentEn 't wonderorgel zweeg
ForeverVoorgoed